Drawa - ogólny opis rzeki
Drawa jest rzeką płynącą w północno-zachodniej Polsce. Przepływa przez Pojezierze Drawskie, Równinę Drawską i częściowo przez Pojezierze Wałeckie oraz Kotlinę Gorzowską (u ujścia). Drawa jest jedną z najpopularniejszych rzek w tej części Polski odwiedzanych przez kajakarzy.
Źródło Drawy znajduje się w okolicach wsi Zdroje, w gminie Połczyn-Zdrój, w Drawskim Parku Krajobrazowym. Dalej przepływa przez rezerwat przyrody - Dolina Pięciu Jezior (Krzywe, Krąg, Długie, Głębokie i Małe), Żerdno oraz najgłębsze jezioro województwa zachodniopomorskiego, jakim jest jezioro Drawsko (maksymalna głębokość 79,7 m, średnia 17,7 m). Następnie Drawa wije się przez jezioro Wilczkowo, miasta: Złocieniec i Drawsko Pomorskie, przez jezioro Lubie, Wielkie Dębno, Poligon Drawski oraz wieś Prostynia w gminie Kalisz Pomorski.
Kolejnym miastem, przez które przepływa Drawa jest Drawno, w którym znajduje się siedziba Drawieńskiego Parku Narodowego (DPN). Następnie rzeka wyznacza granicę pomiędzy województwami: wielkopolskim i lubuskim, a w okolicach Krzyża Wielkopolskiego (Nowe Bielice) wpada do Noteci.
Drawą, od Czaplinka przez Drawno, do Noteci prowadzi tzw. Srebrny Szlak kajakowy im. ks. Karola Wojtyły. Na odcinku między jeziorem Dąbie Wielkie a elektrownią wodną Borowo rzeka przepływa przez zamkniętą część Poligonu Drawskiego. Spływy kajakowe Drawą na tym odcinku są zabroniony i konieczne jest uzyskanie przepustki.
Na Drawie znajdują się dwie XIX-wieczne elektrownie wodne – elektrownia w Borowie i elektrownia Kamienna w Głusku. Natomiast poniżej Drawska Pomorskiego znajduje się mała elektrownia wodna Młynowo.
O atrakcyjności Drawy decyduje nie tylko szybkość rzeki, ale przede wszystkim piękne krajobrazy i przyroda. Płynąc Drawą zaobserwować można całą gamę różnorodnych systemów: bagienne, łąkowe, jeziorne, rzeczne, leśne, rolne.
Drawa - szczegółowy opis rzeki
Przygoda w kajaku od jezior czaplineckich do Głęboczka
Drawa jest rzeką bardzo urozmaiconą. Na długości prawie 180 kilometrów przez cały czas rzeka i jej otoczenie zmieniają się. W górnym biegu to piękne jeziora Drawskie czy Krosino. Ale Drawa rozpoczyna swój bieg w okolicach wsi Prosino przepływając przez jezioro o tej samej nazwie. Dalej Drawa płynie przez jezioro Żerdno, aby wąskim przesmykiem w Starym Drawsku przedostać się do jeziora Drawsko. W Starym Drawsku króluje Zamek Drahim.
Start spływów i wymagające jeziora
Spływy rozpoczynają się najczęściej ze Starego Drawska, ponieważ stąd jest najbliżej do wypływu z jeziora. Często również z uwagi na udogodnienia komunikacyjne spływy rozpoczynają się w południowej części jeziora (przy parkingu drogi krajowej nr 20). Z Czaplinka zawsze wyruszają najwytrwalsi, ponieważ mają przed sobą całe jezioro zanim dopłyną do upragnionego wypływu. Płynąc przed siebie zmagają się z wiatrem, który niejednokrotnie pokrzyżował im plany. Etap jeziorowy jest niebezpieczny gdyż jezioro Drawskie charakteryzuje się znacznymi głębokościami dochodzącymi nawet do 80 metrów. Kajakarze mijają mariny z zacumowanymi do pomostów łodziami. Baza turystyczna nad jeziorem jest dobrze rozwinięta, dlatego nie będzie problemu ze znalezieniem miejsca noclegowego.
Kierunek Rzepowo
Wypływ z jeziora w kierunku Rzepowa to miejsce bajeczne. Woda jest tak czysta, że chce się ją pić i pić. Bez problemu oglądamy dno rzeki, na którym znajduje się duża ilość białych muszli. Z Rzepowa dopływamy Drawą, która latem szczególnie w ostatnich latach jest uboga w wodę. Kajakarze szukają wtedy miejsc najgłębszych płynąc slalomem. Dopływamy do wsi Głęboczek, w której znajduje się zabytkowy i mocno zniszczony budynek młyna. Budowla zabezpieczona jest wieloma drewnianymi podporami. Budynkowi towarzyszy zniszczony, ale piękny i ciekawy próg wodny. To miejsce pokonujemy przenosząc kajaki lewym brzegiem Drawy.
Drawa LIVE+
I tu ciekawostka. Cała Drawa objęta jest dużym projektem pn. DRAWA LIVE+. Projekt zakłada między innymi budowę infrastruktury poprawiającej jakość wód. Mankamentem na Drawie jest brak jej ciągłości i braku możliwości migracji ryb i innych organizmów. Projekt zakłada, że w Głęboczku powstanie na lewym brzegu przepławka dla ryb, która z pewnością stanie się atrakcją dla turystów. Ciekawe co stanie się z walącym do Drawy młynem? Na prawym brzegu rzeki mamy pole biwakowe, które z ochotą przyjmuje wodniaków.
Jezioro Krosino i dwie wieże
Dwie poniemieckie wieże widziane z kajaka na jeziorze Krosino
Tuż za Głęboczkiem zmierzymy się z jeziorem Krosino. Płynąc po jeziorze w oddali zobaczymy dwie wysokie wieże, które symbolizują obecność w latach 30-tych niemieckiego ośrodka szkoleniowego. W ośrodku kształcono zbrodniarzy, których wysyłano na wschodnie Kresy. Kiedy już wpłyniemy na rzekę to po kilkuset metrach dotrzemy do mostu betonowego w Budowie. Po lewej stronie za mostem znajduje się duża piaszczysta skarpa, gdzie można z pewnością zrobić przerwę. W Budowie znajduje się jedna z ważniejszych jednostek wojskowych w Polsce. Skręcamy w prawo w kierunku Złocieńca. Ale kajakarze eksplorujący zakątki mogą oczywiście popłynąć prosto i dotrzeć do jeziora Wilczkowo.
Złocieniec
Złocieniec wita nas szerokim rozlewiskiem vis a vis stanicy wodnej, której lata świetności dawno już minęły. Projekt DRAWA LIFE+ zakłada budowę pola biwakowego przed stanicą. Prace nad budową już trwają. Burmistrzem Złocieńca jest pan Krzysztof Zacharzewski - pasjonat turystyki kajakowej. Dlatego jeżeli mamy jakieś problemy czy potrzeby to zawsze możemy się do niego zwrócić o pomoc. Po kilkuset metrach dopływamy do zniszczonego progu pod mostem na ulicy Staszica. Dziś jeszcze przenosimy kajaki lewym brzegiem pokonując ruchliwą drogę a w przyszłości ma w tym miejscu powstać bystrotok o długości około 200 metrów. W Złocieńcu można zjeść i odpocząć.
Drawa wśród złocienieckich pól
Etap ze Złocieńca do Drawska Pomorskiego to Drawa przepływająca przez takie małe miejscowości jak Rzęśnica, Darskowo, Suliszewo i Dalewo. W Dalewie za mostem drogowym na lewym brzegu znajduje się nowa i czysta przystań kajakowa. Koryto rzeki wije się pomiędzy polami uprawnymi i łąkami. W km 141 do Drawy wpada rzeka Kokna. Tuż za Kokną na prawym brzeg znajduje się małe i przytulne pole biwakowe. Etap do Drawska Pomorskiego to rzeka, która niejednokrotnie była poddawana pracom melioracyjnym. Zdarza się, że popłyniemy 300 metrowymi prostymi odcinkami jak na przykład na wysokości Dalewa. Rzeka na szczęście zrenaturyzowała się i śladów melioracji nie zauważymy.
Drawsko Pomorskie z Drawą w sercu
Wpływamy do Drawska Pomorskiego do samego centrum. Na przykładzie Drawska widać, jaką wielką rolę Drawa odgrywała w życiu mieszkańców. Można powiedzieć, że do Drawy się ,,przykleili”. Niektóre budynki posadowione są w korycie rzeki jak w Wenecji. W samym centrum miasta na prawym brzegu powstał bardzo ładny hotelik. Jeżeli nie skusimy się na hotel to po minięciu Parku Chopina na lewym brzegu mamy przystań kajakową z dobrym wyposażeniem. Właściciel pan Andrzej Rusiecki to kolejny pasjonat na tej rzece, który każdego przyjmie i nakarmi. Zorganizuje również spływ.
Zaraz za Drawskiem Pomorskim napotykamy na naszej drodze małą elektrownię wodną (MEW). Kajaki należy przenieść prawą stroną na odległość około 60 metrów. Budynek elektrowni powstał w latach 90-tych. W fatalnym stanie a właściwie jakby jej nie było jest przepławka dla ryb. Ale to również zostanie naprawione dzięki programowi LIFE+. Drawa po minięciu MEW bardzo meandruje aż do jeziora Lubie w km 119. Przed Mielenkiem Drawskim na prawym brzegu rzeki znajduje się kolejne pole biwakowe pana Rusieckiego - Jędrkowe Zakole.
Jezioro Lubie
Jezioro Lubie to poważne wyzwanie, ponieważ mamy do pokonania około 10 kilometrów zanim wypłyniemy z tego akwenu. Płynąc prawie zawsze wiatr nam wieje w oczy. Często podobnie jak na jeziorze Drawskim występuje dokuczliwe falowanie. Jeżeli będziemy trzymali się prawego brzegu jeziora to dopłyniemy do pola biwakowego o nazwie Murzynka. Ale po drodze na lewym brzegu mamy takie pola biwakowe jak Ostry Róg a także Lubieszewo, gdzie znajduje się ciekawa i smaczna restauracja o nazwie Ryby Lubie. Podają tam smacznego smażonego pstrąga. Jezioro Lubie to bardzo duży akwen, na którym nie obowiązuje strefa ciszy, także nie powinniśmy się zdziwić jak przepłynie obok nas motorówka lub łódka rybacka z silnikiem spalinowym.
Bory Karwickie – perła Drawy
Bory Karwickie to kolejny i chyba najciekawszy etap Drawy. Wypływając z jeziora Lubie wpływamy do raju. Większy spadek podłużny koryta rzeki powoduje, że woda płynie szybko. Liczne wąwozy, przez które wije się Drawa oraz powalone duże buki powodują, że etap ten pozostaje na lata w pamięci. W połowie etapu przepływamy pod drewnianym mostem zwanym Kazuńskim. Woda na tym etapie jest nadal czysta i silnie napowietrzona. Wody Drawy płyną szybko przelewając się wśród licznych kamieni. Następnie dopływamy do jezior Wielkie Dębno oraz Małe Dębno. W południowej części jeziora Wielkie Dębno znajduje się pole biwakowe w administracji Lasów Państwowych. Podobne miejsce do biwakowania znajduje się tuż przed mostem drogowym na trasie Kalisz Pomorski – Drawsko Pomorskie.
Poligon Wojskowy
I tu rozpoczyna się poligon drawski na wejście do którego niezbędna jest przepustka. Rzeka na terenie poligonu to jeziora Zły Łęg, Strunowo oraz Mielno.
Elektrownia Wodna Borowo
Do pokonania będziemy mieli Elektrownię Wodną Borowo, która powstała w 1918 roku. Przenoska prawą stroną przez elektrownię nie jest łatwa, gdyż do pokonania mamy strome betonowe schody. Kajakarze płynący z dobytkiem z pewnością będą zmuszeni do rozpakowania kajaka.
Prostynia
Za elektrownią jezioro Prostynia i miejscowość Prostynia. Dobry punkt komunikacyjny ze względu na to, że Drawa krzyżuje się z droga krajową nr 10. Drawa na odcinku z Borowa do Drawna płynie leniwie i wolno. Za Prostynią przez kilka kilometrów do wsi Rościn koryto rzeki jest silnie zarośnięte grzybieniami oraz grążelami, które sprawiają niesamowite wrażenie. Za Rościnem Drawa przyspiesza. Wpływ do jeziora Grażyna w Drawnie to przepiękny i bajkowy labirynt zieleni. Wielu kajakarzy błądziło szukając drogi do Drawna. Teraz to się zmieniło, ponieważ z inicjatywny Lokalnej Organizacji Turystycznej w Drawnie (LOT Drawno) oznakowano szlak i bez problemu wszyscy się odnajdują. Jeziora Grażyna i Adamowo znajdują się tuż przed parkiem narodowym.
Punkt Informacji Drawieńskiego Parku Narodowego
W Drawnie przy moście drogowym znajdziemy punkt informacji Drawieńskiego Parku Narodowego. Jak w każdym parku narodowym obowiązują bilety. Można również kupić pamiątki oraz mapy.
Drawieński Park Narodowy (DPN)
DPN rozpoczyna się od wypływu z jeziora Adamowo. Na szlaku kajakowym znajduje się sporo pól biwakowych takich jak Drawnik, Barnimie, Bogdanka, Sitnica, Pstrąg oraz Kamienna. Na każdym z tych biwaków są drewniane wiaty, ławki oraz toalety typu ToyToy. Płynąc rzeką w parku narodowym mamy do czynienia z dziką przyrodą, która zapiera dech w piersiach. Pozostaje w stanie nienaruszonym. Dlatego drzewa które przewróciły się do Drawy pozostają w niej tworząc ciekawe i niebezpieczne zatory.
Wydrzygłaz - duży kamień na Drawie
Za Sinticą na szlaku kajakowym na prawym brzegu spotkamy głaz – Wydrzygłaz. To jeden z największych głazów narzutowych w tej części Polski. Jest to miejsce w którym obowiązkowo każdy musi się zatrzymać i zrobić zdjęcie.
Elektrownia Wodna Kamienna
I tu kolejna elektrownia wodna z początku XX wieku – Kamienna. Elektrownię omijamy przenosząc kajak a w zasadzie ciągnąc go po drewnianej pochylni. Po kilku kilometrach wypływamy z DPN-u. Południową granicą parku jest ujście rzeki Płocicznej do Drawy w okolicach wsi Mostniki.
Drawa poniżej parku
Odcinek poniżej parku narodowego to już spokojniejsza, ale równie piękna rzeka. Kiedyś tym odcinkiem Drawy spławiano drewno, które flisacy transportowali do tartaków zlokalizowanych nad Notecią. W tym celu Drawa na tym właśnie odcinku była wielokrotnie przebudowywana. Ale dziś już po tych pracach hydrotechnicznych nie ma śladu. Płynąc w dół na prawym brzegu w kilometrze 15 dostrzeżemy ujście rzeki Mierzęckiej Strugi, którą również można pływać kajakiem.
Biwak Hutniki
Po godzinie na prawym brzegu na lekkim wzniesieniu dostrzeżemy skromne pole biwakowe Hutniki. Mała drewniana wiata oraz miejsca do siedzenia to idealne miejsce, aby odpocząć a nawet zatrzymać się na dłużej. Płynąc dalej mijamy wieś Przeborowo, w której również jest pole biwakowe dedykowane kajakarzom.
Bystrze i Meta na Drawie
Pod mostem kolejowym w Łokaczu czeka nas niesamowita atrakcja. Bystrze o różnicy poziomów około 50-70 cm podnosi ciśnienie. Przepływając bystrze często woda wlewa się do kajaka. Przed mostem na lewym brzegu znajduje się dobrze przygotowana stanica wodna pod nazwą Meta na Drawie. Płynąc dalej mijamy jeszcze dwa mosty, aby dotrzeć w Nowych Bielicach do ujścia do Noteci. Meta na Drawie serwuje ciepłe dania oraz napoje.
Mapa Drawy
Charakterystyka
Długość 200 km
Długość szlaku kajakowego Drawą 173 km
Spadek na szlaku kajakowym - w górnym biegu 0,6 ‰
Spadek na szlaku kajakowym - w środkowym biegu 0,6 ‰
Spadek na szlaku kajakowym - w dolnym biegu 0,7 ‰
Średni roczny przepływ wody na Drawie - w dolnym biegu 21,3 m³/s
Powierzchnia dorzecza Drawy 3296,4 km²
Czas spływu kajakowego całą długością Drawy 8-10 dni
Trudność - szlak kajakowy Drawą miejscami trudny (Drawno - Pstrąg teren DPN)
Dopływy
Człopica
Kokna
Korytnica - przepiękna trasa kajakowa na dwa dni ze Starej Korytnicy
Mierzęcka Struga - prawy dopływ Drawy, trasa kajakowa z miejscowości Dobiegniew
Płociczna - rzeka zamknięta dla kajakarzy, ścisły rezerwat przyrody
Pokrętna - prawy dopływ Drawy
Wąsawa
Słopica - długość 15,92 km, przepływa przez wsie Dominikowo i Niemieńsko, jest lewym dopływem Drawy